اهداي خون، اهداي زندگي

از درد ناچيز وارد شدن سوزن به دست که بگذريم، ديدن خوني که از بدن بيرون مي آيد براي خيلي ها احساس چندان خوشايندي را به دنبال ندارد.
اما گاهي وظيفه ي انساني به ما حکم مي کند که براي کمک به هم نوعان خود، خون اهدا کنيم. نکات زير به شما کمک مي کند تا در راه رسيدن به اين حس خوب معنوي با کمترين مشکل و هراسي روبه رو شويد.

قبل از اهداي خون مقدار زيادي آب بنوشيد
 

گاهي پس از خون دادن، فرد احساس سرگيجه و ضعف مي کند، حتي برخي افراد مدت کوتاهي از هوش مي روند. علت اصلي اين پديده افت فشار خون است. اگر، هم شب قبل و هم صبح قبل از اهداي خون مقدار زيادي آب بنوشيد، چنين مشکلي پيش نخواهد آمد. به ياد داشته باشيد که نوشيدني هاي کافئين دار مثل چاي و قهوه باعث بيرون راندن آب از بدن مي شوند، پس نوشيدن آن ها قبل از خون دادن کار درستي نيست.

خوردن صبحانه کامل را فراموش نکنيد
 

اين کار از افت قند خون جلوگيري مي کند؛ در نتيجه احساس سبکي سر و ضعف بدن به وجود نمي آيد. البته بهتر است صبحانه را مدتي قبل از مراجعه به پايگاه اهداي خون خورده باشيد، چون اگر فاصله خوردن صبحانه و خون دادن کم باشد، احساس تهوع شديدي ايجاد مي شود.

به فاصله ي 24 ساعت قبل از اهداي خون غذاهاي چرب نخوريد
 

وقتي شما خون خود را اهدا مي کنيد، سازمان انتقال خون آزمايش هايي روي آن انجام مي دهد. در صورتي که جواب اين تست ها قابل قبول باشد، خون شما تبديل به فرآورده هاي متععدي مي شود و در اختيار نيازمندان قرار مي گيرد. اگر ميزان چربي موجود در خون، خيلي بيشتر از حد طبيعي باشد، انجام اين آزمايش ها مختل مي شود و نهايتاً چاره يي نمي ماند جز اين که خون شما دور ريخته شود.

غذاهاي سرشار از آهن بهترين رژيم غذايي براي شما هستند
 

اسفناج، تخم مرغ و گوشت قرمز منابع اصلي آهن محسوب مي شوند. اگر اين مواد را از دو هفته قبل از اهداي خون وارد رژيم غذايي خود کنيد، سطح آهن خون شما به حد قابل قبولي مي رسد. در اين صورت، هم خون دادن براي شما آسان تر است و هم خوني که مي دهيد پراستفاده تر خواهد بود. به ياد داشته باشيد که هميشه مصرف ويتامين c جذب آهن را بيشتر مي کند. پس بهتر است از سبزيجات و ميوه هم در رژيم غذايي روزانه ي خود استفاده کنيد.

استرس و اضطراب مي تواند باعث افت فشار خون شود
 

بهتر است قبل از شروع خون گيري نفس عميقي بکشيد و با کسي که قرار است خون گيري را انجام دهد، شروع به حرف زدن کنيد. مي توانيد در زمان خون دادن آدامس بجويد، آواز بخوانيد، تلويزيون تماشا کنيد يا هر کار ديگري را که باعث آرام شدن شما مي شود، انجام دهيد.

پس از اهداي خون نبايد به سرعت از جاي خود بلند شويد
 

وقتي خون گيري از شما به پايان مي رسد، بايد مدتي همچنان دراز کشيده باقي بمانيد. سپس مي توانيد بنشينيد و مقداري آب ميوه همراه يک خوراکي شيرين بخوريد. اين کار باعث مي شود حجم مايع از دست رفته جبران شود و قند خون شما هم افت نکند.

تا چند ساعت بعد از اهداي خون رانندگي نکنيد
 

خون دادن کار خطرناک و وحشتناکي نيست، اما ممکن است تا چند ساعت بعد باعث احساس سبکي سر و ضعف بدن شود. بنابراين بهتر است پس از اهداي خون رانندگي نکنيد.

چند ساعت پس از اهداي خون غذاي پر پروتئين بخوريد
 

گوشت قرمز يا مرغ همراه سبزيجات بهترين غذايي است که مي توانيد پس از خون دادن بخوريد. البته بايد مقادير زيادي مايعات، بخصوص آب هم بنوشيد. چنين رژيم غذايي به بدن شما کمک مي کند خون از دست رفته را سريع تر جبران کند.

پس از اهداي خون تا پايان روز، کارهاي سنگين انجام ندهيد
 

اگر شغل شما طوري است که بايد فعاليت بدني شديدي انجام بدهيد، بهتر است روزي که قصد اهداي خون داريد مرخصي بگيريد يا اين کار را به روزهاي تعطيل موکول کنيد. در ضمن در اين روز بايد از انجام ورزش هاي سنگين هم خودداري کرد. چون فعاليت شديد باعث مي شود سياهرگي که خون گيري از طريق آن انجام شده، دوباره باز شود و خون ريزي زيرپوستي اتفاق بيفتد که بسيار دردناک است. اما اگر به بدن خود شانزده تا 24 ساعت وقت بدهيد، اين رگ خود به خود بسته شده و به حالت طبيعي بازمي گردد.

اگر شرايط زير را داريد، بهتر است از خون دادن منصرف شويد:
 

-اگر وزن شما کمتر از پنجاه کيلوگرم است، نبايد خون بدهيد. اين کار باعث مي شود بدن شما به طور نامناسبي واکنش نشان بدهد.
-اگر سن شما زير هجده سال است، مجاز به اهداي خون نيستيد. البته گاهي در شرايطي خاص افراد شانزده تا هجده ساله هم مي توانند با نظر پزشک و اجازه ي والدين، خون اهدا کنند. قبل از اهداي خون فرم مربوط به سازمان انتقال خون را صادقانه پر کنيد.
-اگر اخيراً فعاليت پرخطري داشته ايد که مي تواند باعث آلودگي خون شما شده باشد، آن را در فرم هاي پرسش نامه منعکس کنيد. مطمئن باشيد که کارکنان بخش خون گيري، افراد حرفه اي و دوره ديده اي هستند و خواندن تجربه هاي شخصي شما بخشي از کار آن هاست و باعث شرمساري تان نخواهد شد.
-گاهي اوقات افراد به صورت دسته جمعي و در يک اقدام نمادين براي اهداي خون مراجعه مي کنند. اگر شما موارد بالا را داريد، لطفاً در رودربايستي گير نکنيد! بهترين بهانه اين است که بگوييد کم خوني فقر آهن داريد و از همراهي با دوستان تان خودداري کنيد. مي توانيد پرفشاري خون يا فشار خون پايين را هم به عنوان بهانه يي براي انصراف خود اعلام کنيد.
-خون دادن راهي براي چکاپ کامل نيست، بهتر است براي اطلاع از سلامت خود به يک آزمايشگاه مراجعه کنيد، نه مرکز اهداي خون! اگر براي دريافت نتايج آزمايش نمونه ي خون اهدايي خود اصرار بورزيد، طبق دستورالعمل جهاني سازمان انتقال خون، شما فردي مشکوک تلقي شده و خون اهدا شده شما را دور خواهند ريخت!
منبع:نشريه 7 روز زندگي، شماره 105